ترمیم دندان چیست؟
ترمیم دندان
ترمیم دندان یکی از خدمات دندانپزشکی است و به عملی می گویند که قسمت های پوسیده یا شکسته ساختار دندان را بازسازی می کند . بازسازی ساختار دندان به جلوگیری از پوسیدگی دندان کمک کرده و باعث پیشگیری از دندان درد می شود، اما چه زمانی به ترمیم دندان نیاز داریم؟
دندان ها ممکن است به دلایل متعددی دچار ضعف، پوسیدگی، شکستگی یا زوال شده باشند که این مشکلات را می توان با ترمیم دندان بازسازی یا جایگزین کرد. حتی اگر ترمیمی که قبلا انجام شده بود آسیب دیده باشد، می توان مجددا آن را بازیابی کرد. روش های مختلفی برای ترمیم دندان وجود دارد که در ادامه آن ها را بررسی خواهیم کرد.
تا انتهای مطلب همراه ما باشید تا با انواع روش های ترمیم دندان آشنا شوید. می توانید شرایط دندانتان را با هر کدام از این روش ها تطبیق دهید و متوجه شوید کدام روش به درد شما میخورد.
انواع روش های ترمیم دندان کدامند؟
روش های مختلفی برای ترمیم دندان وجود دارد که می تواند ظاهر و عملکرد دندان شما را بازیابی کند. نوع روشی که برای شما استفاده می شود، به نوع و میزان آسیب دندانی بستگی دارد. به احتمال زیاد دندانپزشک تان قبل از اقدام برای پر کردن دندان، عکس رادیولوژی دهان و دندان بگیرد. ترمیم دندان معمولا به دو روش کلی انجام می شود که عبارتند از:
- ترمیم مستقیم: این روش معمولا به عنوان پرکردن دندان شناخته میشود و از مواد مختلفی برای پرکردن استفاده می شود. در روش های مستقیم دندان مواد ترمیمی مستقیما در ناحیه مشکل مورد استفاده قرار می گیرد. علاوهبر پر کردن، باندینگ دندان هم جزو روش های مستقیم ترمیم دسته بندی می شود.
- ترمیم غیر مستقیم: در این روش، مواد مورد استفاده به طور مستقیم روی دندان اعمال نمی شود. در ترمیم غیرمستقیم دندان، مواد ترمیمی در آزمایشگاه و بر اساس قالبی از دندان بیمار ساخته می شود، سپس ترمیم جامد و از پیش ساخته شده روی دندان قرار می گیرد. در این روش دندانپزشک از راه های مختلفی برای ترمیم استفاده می کند. روش غیرمستقیم گرانتر از روش مستقیم است اما در آن دندان ها زیباتر به نظر می رسند و ماندگاری بیشتری دارند. روش های ترمیم غیرمستقیم شامل موارد زیر می باشد:
ایمپلنت یا اوردنچر بر پایه ایمپلنت
بریج
روکش
پروتز
ونیر
اینله و انله
۱. پر کردن دندان (ترمیم دندان پوسیده)
زمانیکه بر اثر پوسیدگی، در دندان هایتان حفره ای ایجاد شود دندانپزشک به شما پر کردن دندان را پیشنهاد می دهد که رایج ترین نوع ترمیم برای رفع پوسیدگی و حفره های دندان است. از این روش فقط می توان برای پرکردن حفره های کوچک استفادهکرد. اگر آسیب به دندان گسترده تر باشد، نوع دیگری از ترمیم انتخاب می شود.
روش های مختلفی برای ترمیم دندان وجود دارد که دندانپزشک بر اساس موقعیت و شرایط دندان و البته بوده شما بهترین روش را به شما پیشنهاد می دهد که آمالگام یکی از آن هاست. آمالگام از نظر ایمنی و مقاومت در برابر سایش قابل اعتماد و موثرترین است. اما یکی از نقطه ضعف های آن این است که همرنگ دندان نیست و ظاهر خوبی روی دندان ایجاد نمیکند. از طرفی میتواند منبسط یا منقبض شود. به همین دلیل ممکن است باعث ترکخوردن دندان شما شود. ترکخوردن پرشدگی دندان میتواند باعث شود که بقایای غذا و باکتریها زیر مواد پرکننده به دام بیفتند و باعث پوسیدگی دندان شوند.
پرکردن دندان پوسیده
۲. ترمیم دندان به روش اینله و آنله
اینله و آنله یک روش ترمیم غیرمستقیم است و برای ترمیم دندان هایی استفاده میشود که به طور قابل توجهی در اثر پوسیدگی دندان آسیب دیده اند. از اینله برای پرکردن حفره در مرکز دندان استفاده می شود. اینله نه تنها حفره دندان را پر می کند، بلکه سطح جویدن و گاهی کناره های دندان را هم می پوشاند. آنله ها برای ترمیم دندانی انتخاب می شوند که علاوه بر قسمت مرکزی، ساختار بیرونی دندان هم آسیب دیده است. آنله سطح وسیع تری از دندان را می پوشاند.
برای انجام اینله یا آنله در مرحله اول، بافت پوسیده از دندان برداشته و دندان تمیز و ضدعفونی می شود. سپس دندانپزشک دندان را برای قراردادن اینله یا آنله آماده می کند و قالبی از دندان می سازد. در نهایت، بیمار با یک آنله یا اینله موقت به خانه فرستاده می شود. در مرحله دوم درمان، آنله یا اینله موقت برداشته و دندان تمیز می شود. سپس آنله یا اینله دائمی روی دندان نصب می شود.
۳. باندینگ دندان
پیوند یا باندینگ دندان، برای بهبود ظاهر و رنگ دندان استفاده می شود. در این روش از یک بتونه همرنگ دندان برای ترمیم ترک ها، کاهش فاصله یا تغییر شکل دندان ها استفاده می شود. این روش بسیار عالی است زیرا شکل و رنگ ماده باندینگ با رنگ و زیبایی دندان شما مطابقت دارد. پس از انجام باندینگ، با استفاده از نور یا لیزر مواد آن در دهان خشک شده و سپس صیقلی میشود. باندینگ دندان یک روش مستقیم ترمیم دندان محسوب می شود، زیرا ماده ای که برای ترمیم دندان استفاده می شود مستقیما روی دندان قرار می گیرد.
۴. روکش های دندانی
درواقع روکش ها برای درمان دندان های به شدت آسیب دیده استفاده می شوند و به گونه ای طراحی شده اند که کل دندان خارجی را در بر بگیرند. روکش های دندانی مثل یک کلاهک یا تاج هستند که روی کل دندان و گاهی روکش روی ایمپلنت دندانی قرار می گیرد. به صورت کلی روکش برای موارد زیر استفاده می شود:
- دندان هایی که پوسیده هستند و حفره ی آن به اندازه ای بزرگ است که قابل پرکردن نیست.
- دندان هایی که بسیار ضعیف هستند و یا ترک خورده اند.
- دندان های بیش از حد فرسوده.
۵. بریج دندان
یکی از روش های ترمیم دندان و بازگردانی دندان از دست رفته، بریج دندانی است. بریج ها نوعی دندان های مصنوعی هستند که برای جایگزینی دندان های از دست رفته استفاده می شوند. معمولا از پرسلن ساخته می شود و با رنگ طبیعی دندان مطابقت دارد.
برای بریج یک دندان ممکن است نیاز باشد دندان های مجاور سالم باشند تا دندان سالم ۲ طرف بریج، با روکش هایی به نام نگهدارنده پوشانده شوند، تا آن را در جای خود محکم نگه دارند یا ممکن است برای ایجاد استحکام، نیاز به حمایت از ایمپلنت های دندانی در زیر دندان باشد.
انواع مختلفی از پلها وجود دارد، مانند:
بریج سنتی
بریج مریلند
بریج کنسول
بریج پشتیبانی از ایمپلنت
تعداد دندان های از دست رفته و محل آن ها تعیین کنندهی نوع بریج مورد نیاز شما خواهدبود. علاوهبر این، کیفیت دندان های تکیه گاه که در ۲ طرف بریج هستند هم اهمیت دارد. معمولا بریج تا ۱۵ سال دوام دارد.
روشهای ترمیم
۶. ایمپلنت یا کاشت دندان
در سال های اخیر روشی برای جایگزینی دندان های از دست رفته به وجود آمده که کاشت یا ایمپلنت دندان نام دارد. در واقع ایمپلنت ها ریشه هایی مصنوعی و فلزی (معمولا از جنس تیتانیوم) هستند که دندان های جایگزین مانند تاج یا بریج را در جای خود نگه می دارند. ایمپلنت دندان شبیه به دندان های طبیعی است و می تواند به بهبود گفتار کمک کند. از نظر ظاهری هم یکی از بهترین روش های اصلاح لبخند است. انجام آن چندین مرحله است که ممکن است چند ماه طول بکشد تا تکمیل شود، اما دوام و ماندگاری آن می تواند تا آخر عمر شما باشد.دو نوع اصلی ایمپلنت وجود دارد:
- اندوستال: در این نوع ایمپلنت، برای ایجاد ریشه مصنوعی، استخوان فک سوراخ می شود.
- ساب پریوستئال: در این نوع ایمپلنت، ریشه مصنوعی روی استخوان فک، یا بالای آن ایجاد می شود. ساب پریوستئال، زمانی انجام می شود که استخوان فک برای انجام ایمپلنت اندوستال سالم نباشد و امکان ایجاد سوراخ روی استخوان فک وجود نداشته باشد.
۷. ونیرها
ونیر دندان یک پوسته نازک است که ظاهر مینای واقعی دندان را دارد و روی دندان طبیعی را می پوشاند. استفاده از ونیر یک روش زیبایی دندان محسوب می شود که هم سایز دندان ها را یک دست می کنند، هم شکل و رنگ دندان را اصلاح می نمایند. اگر دندان شما شکسته است یا تغییر رنگ داده و لکه دارد یا از سایز و ظاهر آن رضایت ندارید، می توانید از ونیرها استفاده کنید. جنس ونیرها دو نوع است:
- ونیر کامپوزیت: ونیرهای کامپوزیت در همان جلسه اول توسط دندانپزشک ساخته می شوند و مستقیما روی دندان ها متصل می شوند. این روش می تواند لبخند زیبای شما را بازگرداند و هر گونه نقص را پنهان کند.
- ونیر چینی: ونیرهای چینی از سرامیک ساخته شده اند که به آن ها لمینت سرامیکی هم گفته می شود. با این تفاوت که آنها در آزمایشگاه ساخته می شوند. این روش نیاز به ۲ جلسه ویزیت دارد: یکی برای آمادهکردن دندان و قالب گیری از دندان و فرستان آن به لابراتور، دیگری برای قرار دادن ونیر روی دندان.
۸. پروتز دندان
پروتز دندان، دندانهای مصنوعی متحرکی هستند که به عنوان جایگزینی برای دندان های از دست رفته استفاده می شود. دندان های مصنوعی دقیقا شبیه دندان و لثه های طبیعی هستند. در صورتی که تمام دندان های خود را به دلیل آسیب، پوسیدگی دندان یا بیماری لثه ازدست داده اید، می توانید از دندان مصنوعی استفاده کنید. حتی اگر تعدادی از دندانهای طبیعی شما سالم است هم می توانید یک دندان مصنوعی برای جایگزینی دندان های از دست رفته با حفظ دندان های سالم داشته باشید. به این نوع دندان مصنوعی پروتز پارسیل می گویند. در برخی موارد، ممکن است قبل از نصب دندان مصنوعی نیاز باشد، دندان های ترک خورده یا پوسیده را بکشید. ۳ نوع پروتز وجود دارد: پروتز معمولی، پروتز فوری، پروتز اوردنچر.
ترمیم دندان برای چه کسانی مناسب نیست؟
ترمیم دندان تنها برای کسانی کاربرد دارد که دندان هایشان قابلیت حفظ شدن را داشته باشد. در مواردی که میزان شکستگی دندان زیاد است و یا مینای دندان به قدری از دست رفته که نمی توان آن را ترمیم کرد، بهتر است از روش های جایگزین کردن دندان مثل پروتز و ایمپلنت استفاده کرد. همچنین در مواردی ممکن است که دندان های فرد افتاده باشد و یا عفونت آن به قدری شدید باشد که به لثه و استخوان هم آسیب زده باشد. در چنین مواردی نمی توان دندان را ترمیم کرد و باید به فکر کشیدن یا روش های جایگزینی آن بود.
مراقبت های پس از ترمیم دندان چیست؟
بعد از ترمیم دندان، ممکن است دندانپزشک توصیه کند که عادات غذایی و نوشیدنی خود را تغییر دهید و تا ۲۴ ساعت برخی مسائل را رعایت کنید مثل:
- تا ۲۴ ساعت پس از ترمیم دندان باید غذاهای نرم بخورید.
- غذاهای ولرم (نه خیلی گرم نه خیلی سرد) بخورید.
- اگر می توانید گرمای غذا را تحمل کنید، سوپ گرم بخورید.
- هر روز باید مسواک بزنید و نخ دندان بکشید.
- سعی کنید از خوردن نوشیدنیهای داغ و یا خیلی سرد برای چند روز پرهیز کنید.
نتیجه گیری
ترمیم دندان یک راه عالی برای اصلاح لبخند شماست. این روش سلامت دندان و عزت نفس شما را بهبود می بخشد. می توانید با خیال راحت بخندید و صحبت کنید و با اعتماد به نفس بیشتری موقعیت اجتماعی خود را مدیریت کنید. روش های مختلفی برای ترمیم دندان وجود دارد. از روشهای پرکردن دندان گرفته تا ایمپلنت، روکش، لمینت، کامپوزیت، بریج، اینلی و آنلی، باندینگ و پروتز دندان یا همان دندان مصنوعی. هر یک از این روش ها خود تکنیک های زیادی دارند که هدف از انجام آنها، ترمیم ظاهر و عملکرد دندان است.
هر زمان که احساس کردید سلامت دندان شما در خطر است، از مراجعه به دندانپزشک دریغ نکنید. عاقلانه نیست که برای مدت طولانی صبر کنید زیرا یک مشکل جزئی می تواند به یک مشکل بزرگ تبدیل شود.